t-testi, iki grup ortalamasını karşılaştırmak için en sık kullanılan parametrik testtir. Bu yazıda bağımsız ve bağımlı örneklem t-testi için varsayım kontrolleri, SPSS adımları ve APA 7 raporlamasını paylaşıyoruz.
Hangi t-testi?
Bağımsız örneklem: iki farklı katılımcı grubu (ör. kadın/erkek). Bağımlı örneklem: aynı katılımcıların iki ölçümü (ör. önce/sonra). Tek örneklem: bir grup ile bilinen bir değer (ör. norm değer).
Varsayımlar
Bağımsız gözlemler, normal dağılım (veya büyük örneklem), varyans homojenliği (yalnızca bağımsız örneklem). Normallik Shapiro-Wilk ile test edilir (n<50); büyük örneklemlerde merkezi limit teoremi devreye girer. Varyans homojenliği Levene testi ile kontrol edilir; ihlalinde Welch düzeltmesi kullanılır.
SPSS adımları
Analyze → Compare Means → Independent-Samples T Test (veya Paired-Samples T Test). Test değişkeni (sürekli), grup değişkeni (kategorik) atanır. Seçeneklerden 'Estimate effect sizes' işaretlenir (Cohen's d).
Raporlama (APA 7)
t(df) = X.XX, p = .XXX, Cohen's d = X.XX. Örnek: 'Bağımsız örneklem t-testi sonuçlarına göre, kadın katılımcıların puanları (M = 4.2, SS = 0.8) erkek katılımcılarınkinden (M = 3.7, SS = 0.9) anlamlı düzeyde yüksektir, t(98) = 2.94, p = .004, Cohen's d = 0.59.'